Digitale geletterdheid of mediawijsheid: het verschil, en wat je school ermee moet

07-09-2026 · 5 min leestijd

"Digitale geletterdheid" en "mediawijsheid" worden vaak door elkaar gebruikt, en dat leidt tot verwarring als je materiaal zoekt of je leerlijn beschrijft. Ze zijn niet hetzelfde, maar ook niet los van elkaar te zien. Hier het verschil, en wat het praktisch betekent voor je school.

De korte versie

Digitale geletterdheid is het overkoepelende begrip. Het staat als geheel in de kerndoelen en wordt meestal opgedeeld in vier domeinen: ICT-basisvaardigheden, informatievaardigheden, mediawijsheid en computational thinking.

Mediawijsheid is één van die vier domeinen. Het gaat specifiek over bewust en kritisch omgaan met media: begrijpen hoe ze werken, welke invloed ze hebben, en zelf bewust deelnemen.

Kort door de bocht: alle mediawijsheid is digitale geletterdheid, maar niet alle digitale geletterdheid is mediawijsheid.

Waarom de termen toch door elkaar lopen

Mediawijsheid is als begrip ouder en breder ingeburgerd — er zijn campagnes, een landelijk netwerk en een jaarlijkse themaweek. Toen digitale geletterdheid een formele plek in het curriculum kreeg, werd mediawijsheid daar als domein onder geplaatst. In de praktijk gebruiken scholen "mediawijsheid" nog vaak als verzamelnaam voor alles rond online veiligheid, terwijl dat formeel de bredere term digitale geletterdheid is. Voor de leerling maakt het niet uit hoe je het noemt; voor je leerlijnbeschrijving en je materiaalkeuze wel.

Wat valt onder mediawijsheid, en wat niet

Wel mediawijsheid: nepnieuws en clickbait herkennen, snappen waarom een algoritme je juist dít toont, het verschil zien tussen een advertentie en een gewone post, nadenken over wat je zelf deelt en met wie, groepsdruk en vergelijkingsdruk online, je digitale voetafdruk.

Wel digitale geletterdheid, maar niet primair mediawijsheid: bestandsbeheer en instellingen (ICT-basisvaardigheden), een betrouwbare bron zoeken en beoordelen voor een werkstuk (informatievaardigheden), een probleem in stappen ontleden (computational thinking).

De grenzen zijn niet hard. Een verdacht chatgesprek ontleden raakt mediawijsheid én informatievaardigheden én computational thinking tegelijk — en dat is precies waarom een goed scenario zo efficiënt is: het oefent meerdere domeinen in één opdracht.

Wat je school ermee moet

• Gebruik "digitale geletterdheid" als kapstok in je leerlijn, en benoem daarbinnen expliciet welke van de vier domeinen aan bod komen. Dan zie je ook waar nog een gat zit.
• Laat mediawijsheid niet het enige domein zijn dat aandacht krijgt — of juist het domein dat vergeten wordt omdat het minder tastbaar is dan "leren typen en mappen maken".
• Beoordeel materiaal op wat het écht oefent. "Behandelt mediawijsheid" zegt weinig. Toetst het een definitie, of oefent het de vaardigheid — kritisch kijken op het moment dat het telt?

Veelgestelde vragen